Nghe Tải nạp Podcast
  • 13h00 - 13h17 GMT
    Thông tin 17/02 13h00 GMT
  • 13h17 - 14h00 GMT
    Phần còn lại của chương trình 17/02 13h17 GMT
Để khai thác hết nội dung truyền thông đa phương tiện, bạn phải có phần bổ trợ Flash trong trình duyệt của bạn. Để có thể kết nối, bạn phải kích hoạt các cookie trong tham số trình duyệt của bạn. Để lướt web nhanh nhất, website RFI tương thích với những trình duyệt sau đây : Internet Explorer 8 và +, Firefox 10 và +, Safari 3 và +, Chrome 17 và + v.v..

I Put A Spell On You, ma thuật tình yêu

I Put A Spell On You, ma thuật tình yêu
 
I Put A Spell On You được ghi âm lại cho phim Fifty Shades of Grey REUTERS / Fabrizio Bensch

Tại Pháp, mỗi lần nhắc đến bản nhạc I Put A Spell On You, người ta thường nghĩ tới ngay dòng nhạc quảng cáo cho một hiệu nước suối. Giới trẻ Âu Mỹ chủ yếu biết đến bài này qua bộ phim Fifty Shades of Grey. Nhạc phẩm I Put A Spell On You từng được diva người Anh Annie Lennox ghi âm lại trên album Nostalgia. Nguyên tác là bản nhạc cực kỳ nổi tiếng của tay đàn nhạc blues Screamin’ Jay Hawkins.

Bài hát này ra đời cách đây khoảng 60 năm, phiên bản đầu tiên được ghi âm vào năm 1955, nhưng chỉ thật sự ăn khách vào cuối năm 1956, đầu năm 1957. Trong nguyên tác, I Put A Spell On You (hiểu theo nghĩa ‘‘ếm bùa’’ dùng ma thuật để chinh phục lại người yêu) ban đầu là một tình khúc (ballad) do nghệ sĩ Screamin’ Jay Hawkins soạn nhạc và ghi âm vào cuối năm 1955 cho hãng đĩa Grand Records. Tuy nhiên, phiên bản đầu tiên này lại không được phát hành trên đĩa nhựa (45 vòng). Mãi đến vài năm sau, phiên bản chính gốc mới được tái bản trên tuyển tập mang tựa đề The Whamee bao gồm những sáng tác đầu tay của Screamin’ Jay Hawkins trong những năm 1953-1955.

Vào năm 1956, Screamin’ Jay Hawkins mới ghi âm lại bài hát của mình cho hãng đĩa Okeh Records, một chi nhánh của công ty Columbia. Phiên bản thứ nhì này thành công nhanh chóng nhưng lại bị cấm phổ biến trên các đài phát thanh, do bị đánh giá là quá ngông cuồng, điên dại. Giới phê bình nhận xét : nhạc rock đầu những năm 1950 còn ở trong giai đoạn hình thành manh nha, lối biểu diễn của Screamin’ Jay Hawkins có những màn cực kỳ gây sốc nơi người xem. biệt danh Screamin’ có nghĩa là Gào Thét.

Thế nhưng, lệnh cấm phổ biến này lại phản tác dụng, vì nó khơi gợi sự tò mò của khán thính giả. Bản nhạc I Put A Spell On You vì thế mà càng trở nên nổi tiếng, để rồi hơn nửa thế kỷ sau trở thành một trong những ca khúc kinh điển của làng nhạc rock quốc tế, và thường được phát sóng vào mùa lễ Halloween.

Tên thật là Jalacy Hawkins, ông sinh trưởng tại thành phố Cleveland, bang Ohio, Hoa Kỳ. Screamin 'Jay Hawkins đột ngột qua đời năm ông 68 tuổi (tháng Hai năm 2000) tại vùng ngoại ô Paris do tai biến mạch máu não, trong lúc ông đang trên đường lưu diễn châu Âu. Xuất thân từ một gia đình nghèo, ông bỏ học khá sớm và từ năm 16 tuổi ông chọn con đường sân khấu, ông tham gia vào các ban nhạc, chủ yếu chơi đàn piano trong các quán nhạc jazz. Ông cũng kiếm thêm tiền thù lao bằng cách tham gia các trận đấu võ sĩ quyền anh.

Trong bốn năm liền, từ năm 1951 đến 1955, ông liên tục đi biểu diễn khắp nơi, với ban nhạc của tay đàn ghi ta Tiny Grimes hay là nhóm nhạc của các nghệ sĩ nhạc jazz nổi tiếng thời ấy như Fats Domino, Lionel Hampton. Ông lấy nghệ danh là Jay Hawkins, gắn thêm cái biệt hiệu là Screamin' có nghĩa là ‘’gào thét’’ do có lối biểu diễn cường điệu đầy kịch tính, sau một đợt biểu diễn tại thị trấn Nitro ở bang Virginia.

Thành danh từ năm 1956 trở đi, sự nghiệp của Screamin 'Jay Hawkins có lẽ sẽ bền vững hơn, nếu như ông không có tính khí thất thường, không gián đoạn nhiều lần các hợp đồng ghi âm, buộc ông phải thay đổi hãng đĩa như thay áo. Cũng như Ray Charles, ông là những trong những gương mặt đầu tiên bắt nhịp cầu nối giữa hai dòng nhạc rock và rythm‘n blue.

Trên sân khấu, ông đi xa hơn các nghệ sĩ cùng thời và được xem như là cha đẻ của trường phái gọi là ‘‘shock rock’’ với những màn biểu diễn đập mắt gây sốc. Screamin 'Jay Hawkins thường vào vai một nhân vật quái đản : ông nằm ngủ trong cỗ quan tài, khi sân khấu mở màn ông tựa như xác sống trỗi dậy, mũi có gắn sừng như lợn rừng, ông hát vào micro có gắn đầu lâu, vai khoác áo choàng như quỷ hút máu .… Lối dựng cảnh trên sân khấu ấy vay mượn nhiều yếu tố thường thấy trong phim kinh dị, nhưng vẫn tiên phong vì nó có từ trước cái thời của hiệu ứng âm thanh và kỹ xảo điện toán, dùng trên sân khấu.

Lối biểu diễn mà nhiều người cho là quái đản, phản cảm ấy làm cho người ta ít để ý tới cái tài chơi nhạc blues thực thụ của Screamin 'Jay Hawkins. Một lối biểu diễn xuất thần qủy nhập với tất cả những tiếng gầm rú gào thét, ngoại khổ vì tính điên rồ cuồng dại, tạo nên những khoảnh khắc quái gở, ngẫu hứng khác thường do không có buổi biểu diễn nào giống nhau.

Trường phái ‘‘shock rock’’ của Screamin 'Jay Hawkins sẽ ảnh hưởng tới nhiều nghệ sĩ đi sau, chủ yếu là các ban nhạc hard rock hay các nhóm chơi metal. Trong cách minh họa bài hát, dựng hoạt cảnh trên sân khấu cho tới việc nhập vai nhân vật, Screamin 'Jay Hawkins đã mở đường cho nhiều ban nhạc metal lừng danh quốc tế như Kiss, Alice Cooper, Black Sabbath hay Marilyn Manson ….. lối biểu diễn của họ đôi khi quá ồn, âm thanh quá mạnh nhưng chưa chắc gì đã có nhiều ngẫu hứng cao độ (bravura) bằng Screamin 'Jay Hawkins.

Tuy sau này Screamin 'Jay Hawkins có ghi âm nhiều bản nhạc ăn khách khác nhưng không có bài hát nào để lại dấu ấn quan trọng bằng nhạc phẩm I Put A Spell On You. Tạp chí Rolling Stone xếp bài này trên danh sách 500 ca khúc hay nhất mọi thời đại (hạng 313). Bài hát cũng đã được rất nhiều nghệ sĩ ghi âm lại, trong số các gương mặt nổi tiếng nhất có Nina Simone (1965), Creedence Clearwater Revival (1968), Nicoletta (phiên bản tiếng Pháp Ça devrait arriver 1987), Bryan Ferry của nhóm Roxy Music (1995), Marilyn MAnson (1997) hay là Joe Cocker (2004), Jeff Beck & Joss Stone (2007), Garou (2012), Annie Lennox (2014).

Một trong những phiên bản gần đây nhất là của nữ ca sĩ Iza trẻ tuổi Iza (2017),  nhưng dường như không có phiên bản cover nào có thể so sánh bằng khúc nhạc nguyên tác. Nếu như giai điệu này không thể chinh phục lại được người yêu, thì ít ra bài ca vẫn trẻ mãi không già, như thể nhờ có ma thuật phép tà.

  • Có một Phạm Duy của xuân ca

    Có một Phạm Duy của xuân ca

    Trong dòng chảy của âm nhạc Việt Nam, mấy ai như Phạm Duy, là người nhạc sĩ có sức viết « vàng » và vươn rộng như …

  • Julien Clerc ăn mừng 50 năm sự nghiệp

    Julien Clerc ăn mừng 50 năm sự nghiệp

    Tình yêu và phụ nữ : hai nguồn cảm hứng dồi dào đối với Julien Clerc. Điều đó giải thích vì sao nam danh ca người Pháp …

  • Tưởng niệm tác giả Françoise Dorin

    Tưởng niệm tác giả Françoise Dorin

    Bạn có biết đâu là điểm chung giữa Dalida, Claude François, Guy Mardel và Céline Dion ? Tất cả các ca sĩ này đều …

  • Ca sĩ Đồng Lan: Cánh hoa phiêu lãng và tình ca Pháp

    Ca sĩ Đồng Lan: Cánh hoa phiêu lãng và tình ca Pháp

    Tự nhận mình là một « người hát », là một cô gái thích rong chơi để được trôi theo dòng âm …

  • France Gall: Lời tỏ tình chốn thiên đường trắng

    France Gall: Lời tỏ tình chốn thiên đường trắng

    Một tháng sau ngày Johnny Hallyday qua đời, lại đến phiên một thần tượng khác của làng nhạc Pháp vĩnh biệt cõi trần. France …

  • 100 năm ngày sinh của Dean Martin

    100 năm ngày sinh của Dean Martin

    Một giọng ca mượt mà, ấm hơi rượu nồng, trầm vương khói thuốc. Ngoài chất giọng thiên phú khiến cho ông trở thành một trong …

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. ...
  5. trang sau >
  6. trang cuối >
Các chương trình
 
Rất tiếc, thời hạn kết nối đã hết.