Nghe Tải nạp Podcast
  • 13h00 - 13h17 GMT
    Thông tin 11/12 13h00 GMT
  • 13h17 - 14h00 GMT
    Phần còn lại của chương trình 11/12 13h17 GMT
Để khai thác hết nội dung truyền thông đa phương tiện, bạn phải có phần bổ trợ Flash trong trình duyệt của bạn. Để có thể kết nối, bạn phải kích hoạt các cookie trong tham số trình duyệt của bạn. Để lướt web nhanh nhất, website RFI tương thích với những trình duyệt sau đây : Internet Explorer 8 và +, Firefox 10 và +, Safari 3 và +, Chrome 17 và + v.v..
CHÂU Á

Giới khoa học lên án thí nghiệm tạo ra em bé đổi gien tại Trung Quốc

media Nhà khoa học Trung Quốc Hạ Kiến Khuê (He Jiankui), đang giới thiệu cuốn sách của ông, tựa "Gien của con người", Thẩm Quyến, Quảng Đông, ngày 04/08/2016 REUTERS

Vụ một nhà khoa học Trung Quốc tuyên bố đã tạo ra được 2 em bé chỉnh sửa gien đầu tiên trên thế giới đã bị các nhà khoa học ngay tại Trung Quốc và trên thế giới đồng loạt lên án, xem đây là một hành động « trái với đạo lý » và « nguy hiểm ».

Hôm qua, 26/11/2018, trên mạng Youtube, bác sĩ Hạ Kiến Khuê ( He Jiankui ), giáo sư của Đại học Khoa học và Công nghệ Phương Nam, thành phố Thẩm Quyến, thông báo là cách đây vài tuần, 2 em bé song sinh có gien được chỉnh sửa để miễn nhiễm virus SIDA đã chào đời. Ông nói thêm rằng bố của 2 em bé này là một người bị nhiễm HIV. Các nhà khoa học Trung Quốc đặt tên cho 2 bé gái được chỉnh sửa gien là “Lulu" và "Nana”.
Giáo sư Hạ Kiến Khuê cho biết ông đã sử dụng kỹ thuật CRISPR-Cas9, còn gọi là kỹ thuật «  cắt dán gien », cụ thể là cắt bỏ và thay thế một phần bộ gien, giống như ta sửa lỗi đánh máy trên máy vi tính. « Lulu » và « Nana » được sinh ra bằng phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm từ một phôi đã được chỉnh sửa gien trước khi được cấy vào tử cung của người mẹ.

Thật ra thì kỹ thuật CRISPR-Cas9 đã có từ lâu, nhưng cho tới nay, chưa một nhà khoa học nào dám sử dụng trên con người, vì không ai có thể dự đoán được tác động của việc chỉnh sửa gien như vậy.

Hiện giờ chưa có nguồn tin độc lập nào xác nhận thông báo nói trên, vì kết quả thí nghiệm của nhóm giáo sư Hạ Kiến Khuê chưa được đăng trên một tạp chí khoa học nào. Thực hư thế nào chưa biết, nhưng thông báo của Hạ Kiến Khuê đã gây phản ứng mạnh từ giới khoa học tại Trung Quốc, kể cả từ những đồng nghiệp của vị giáo sư này trong Đại học Khoa học và Công nghệ Phương Nam.

Từ Bắc Kinh, thông tín viên Stéphane Lagarde gởi về bài tường trình:

« Chính Hội nghiên cứu sinh học tế bào Trung Quốc là tổ chức đầu tiên lên tiếng. Trong một thông báo với những lời lẽ nghiêm khắc, hiệp hội đặt trụ sở tại Thượng Hải cho rằng cuộc thí nghiệm này là trái với các chuẩn mực đạo đức, là một hành động cá nhân nguy hiểm, giống như là vượt qua một đường dây điện cao thế. Họ yêu cầu phải trừng phạt tác giả cuộc thí nghiệm này.

Giới học giả cũng có phản ứng tương tự. Trong một bức thư ngỏ công bố hôm qua, hàng trăm nhà nghiên cứu đã lên án một dự án hoàn toàn không tuân thủ các nguyên tắc của đạo lý y sinh học và xem hành vi của bác sĩ Hạ Kiến Khuê là điên rồ.

Nhà sinh học của Đại học Khoa học và Công nghệ Phương Nam, thành phố Thẩm Quyến dường như cũng đã bị chính phòng thí nghiệm của ông bỏ rơi. Cựu giám đốc bệnh viện tư Harmonicare, nơi mà Hạ Kiến Khuê làm nghiên cứu, khẳng định là ông không hề ký giấy cho phép cuộc thí nghiệm.

Vụ này cũng đã bị công luận Trung Quốc lên án. Sau khi hoan nghênh một bước tiến quan trọng của nền khoa học Trung Quốc, các mạng xã hội hôm nay đã thay đổi thái độ hoàn toàn. Nhiều cư dân mạng bày tỏ quan ngại cho tình trạng sức khỏe của « Lulu » và « Nana », hai em bé song sinh mà bác sĩ Hạ Kiến Khuê đã chỉnh sửa gien để, theo ông, giúp cho hai bé này được miễn nhiễm suốt đời với virus HIV. »

Giới khoa học quốc tế cũng lên án mạnh mẽ hành động của giáo sư Hạ Kiến Khuê. Tiến sĩ Sarah Chan, thuộc đại học Edimbourg, được hãng tin AFP trích dẫn hôm nay, cho rằng thí nghiệm này gây ra « những quan ngại nghiêm trọng về đạo lý ». Theo bà, việc giáo sư Hạ Kiến Khuê dường như cố tình thông báo kết quả thí nghiệm để gây ra tranh cãi là một hành động « vô trách nhiệm ».

Hơn nữa, theo lời giáo sư Dusko Ilic, một nhà nghiên cứu thuộc đại học King’s College, Luân Đôn, thí nghiệm của Hạ Kiến Khuê là hoàn toàn « vô ích », bởi vì khi một người nhiễm HIV mà được điều trị đúng cách thì nguy cơ lây nhiễm cho em bé hầu như không có. Mặt khác, khả năng miễn nhiễm HIV nhờ chỉnh sửa gien « dường như không phải tuyệt đối ».

 
Rất tiếc, thời hạn kết nối đã hết.